+ Yorum / Mesaj Ekle
3 sonuçtan 1 ile 3 arası

Konu: Fibromiyalji Nasıl Bir Hastalık?

  1. Fibromiyalji Nasıl Bir Hastalık?

    Fibromiyalji, aynı kişide çok farklı klinik belirtileri bir araya getiren başlı başına ayrı bir rahatsızlıktır. En sık rastlanan belirtileri şunlardır:

    Kas ağrıları
    En sık rastlanan şikayetler, vücudun bazı bölümlerinde daha etkili olan kas-kiriş ağrılarıdır: genelde yüz, boyun, sırt, kollar, bacaklar, eller ve ayaklar. Bu ağrılar vücudun belirli bir bölgesinde, örneğin boyunda başlayıp daha sonra başka bölgelere yayılabilirler. Bazı bölgelerde çok yoğun hissedilirler, daha sonra aniden kaybolup başka bir bölgede belirebilirler. Vücudun eklemlere yakın bölümlerinde başgösterebilirler ama asla eklemlerin kendilerinde ağrı hissedilmez.

    Fibromiyalji hastalarının bazıları ağrılarını bıçak batması şeklinde tarif ederken, bazıları da şiddetli kramp olarak tarif etmektedirler.Ağrıların şiddeti gün içinde artıp azalabilir veya fiziksel aktiviteye, hava değişimlerine, uykunun kalitesine veya stres katsayısına bağlı olarak değişiklik gösterebilir. Bu değişikliklere rağmen ağrı daima ordadır.

    Yorgunluk ve uyku bozuklukları
    Yorgunluk süreklidir, hafif ya da yoğun olabilir ve kişiyi hiçbir şey yapamaz hale getirir. Uyku bozuklukları ise bu hastalığın bir diğer özelliğidir. Ya gece uykuya dalarken sorun yaşanır ya da gece boyunca sık sık uyanma şeklinde bir uyku bozukluğudur. Hasta sabah uyandığında hemen her zaman yorgunluk mevcuttur ve kişi sanki hiç uyumamış gibi yorgundur.

    Depresyon ve kaygı (anksiyete)
    Mizaç ve davranış değişikliklerine de sık rastlanmakla birlikte, özel bir tedavi gerektiren depresyon, vakaların ancak yüzde yirmi beşinde görülür. Bazı kişiler kendilerini daha kaygılı hissedebilir veya konsantrasyon zorluğu, kısa süreli hafıza kaybı vb. gibi belirtilerle karşılaşabilirler. Fibromiyalji eskiden fibrozit veya fibromiyozit gibi aynı klinik tabloyu tanımlayan deyimlerle adlandırılmıştı. Fibröz bağ dokusunun iltihaplanması anlamına gelen fibrozit deyimi artık geçerliliğini yitirmiştir. Miyalji terimi kas ağrısı anlamındadır, bugün artık tüm dünyada bilinen fibromiyalji kelimesi ise kaslar ve kirişler (tendonlar) seviyesinde ağrıyı ifade eder (aslında daima bir iltihaplanma söz konusu değildir). Günümüzde bu rahatsızlık, bir hastalık değil, bir belirtiler grubu (sendrom) olarak kabul edilmektedir, zira teşhisi belirli bir yapısal (anatomik) veya biyolojik bir anormallikten ziyade, bazı belirtilerin bir arada bulunması temeline dayanmaktadır.

    Günümüzden birkaç yıl öncesine kadar mide ülseri psikosomatik hastalıkların tipik bir örneği olarak bilinmekteydi. On yıl önce bu hastalığın gerçek sebebi keşfedildi ve bunun heliobakter denen bir bakteri olduğu anlaşıldı. Dolayısıyla bugün artık ülserin gerçek sebebinin bir bakteri olduğu bilindiği için hastalığın psikolojik yönünden pek fazla söz edilmemektedir.

    Aynı şey fibromiyalji için de geçerlidir. Doktorunuzdan, çok iyi göründüğünüzü ve bütün kan testlerinizin sonuçlarının mükemmel çıktığım ve hiçbir hastalığınızın bulunmadığım duyabilirsiniz..!
    Demek oluyor ki, fibromiyalji de, belirtilerinin kökeninde hiçbir tıbbi kanıt bulunamadığı için uzun bir süre boyunca psikosomatik, yani ruhsal alanda oluşan bir rahatsızlık olarak kabul edilmiştir. Gerçekten de fibromiyalji asıl nedeni henüz tam bilinemeyen bir olgudur.

    TARİHÇE
    Fibromiyalji terimi ve bu hastalığın klinik belirtilerinin tanımı oldukça yenidir. Ama onu içine alan klinik bulgular çok eskiye uzanmaktadır. 19. yüzyılın tıbbi eserleri arasında, yorgunluk, sinir sisteminde direnç azalması, iştahsızlık, genel sağlık durumunda bir düşüş gibi çeşitli belirtilerle tanımlanan ve nevrasteni denilen bir hastalık tanımına rastlanmaktadır.Yine aynı dönemlerde, Fransız, Alman ve İngiliz tıp kitaplarında, tıbbi muayene sırasında vücudun belli bölgelerine dokunulduğunda aşırı duyarlılık tanımlanmıştır. O zamanlarda bu abartılı duyarlılık hissi başka hiçbir açıklama olmaksızın, omurilikle ilgili bir tepkiye bağlanmıştı.

    Yüzyılın başında, deri altı dokusunun iltihaplanmasıyla birlikte seyreden lumbago tanımlanırken sık sık kullanılan fibrozit deyimine rastlanmaktadır. Bu terim, İngiliz doktorlar tarafından, madende çalışan kömür işçilerinin baş ağrılarım tanımlamakta kullanılmıştı.İkinci Dünya Savaşı boyunca, fibrozit kelimesi, İngiliz doktorlar tarafından genel ağrıların tümü için kullanılmaya devam etmiştir. O devirde İngiliz meslektaşları ile işbirliği yapan Canadalı ve Amerikalı doktorlar da bu terimi kabullenerek Atlantik’in öbür kıyısına taşımışlar ve kitaplara geçmesini sağlamışlardır.Ö zellikle 1970'lerden sonra fibrozit denen rahatsızlığın belirtileri çok iyi tanımlanmıştır. Toronto’da bulunan Smythe grubuna göre fibrozitin tanımı, vücudun belirli bölgelerinde ağrılı noktalar, yorgunluk ve uyku bozuklukları şeklinde yapıl* mıştır. Sebebi de ağrının çoğalması ile ilgili bir bozukluğa (hastalığa) bağlanmıştır.
    1981’de, fibrozit deyimi yerini (Yunus’un önerisi üzerine) fibromiyalji terimine bırakmıştır. Böylece bir önceki terimde kendini hissettiren iltihaplı hastalıklar ihtimali bu tanımlamanın dışında bırakılmıştır. Aynı yazar, hastaların beyin elektrolarım inceleyerek, tümünde uykunun non-Rem aşamasında, normal kişilere göre bazı değişikler bulmuştur.

    198Tde JAMA’ nın (ünlü Amerikan tıp dergisi) bir sayısında fibromiyabinin varlığının kabul edildiği duyurulmuştur!Konusunda çok değerli bir eser olan Textbook of Rheumatology’nin 1989 basınımda, fibromiyalji ilk kez ayrı bir konu olarak yerini almıştır.
    Hastalığın modem kriterleri 1990 yılında American College of Rheumatology (ACR) tarafından yayınlanmıştır.1992’den beri, Dünya Sağlık Örgütü fîbromiyaljiyi romatizmal hastalıklardan biri olarak tanımıştır.

    SIK RASTLANAN BİR HASTALIK MIDIR?
    Evet, çok rastlanan bir hastalıktan bahsediyoruz. Fibromiyalji toplumun yüzde iki ila dördünü etkilediği kabul edilen bir hastalıktır. Kadınlarda (% 3,4) erkeklere (% 0,5) oranla daha sık rastlanm aktadır, yani bir erkeğe karşılık yedi sekiz kadında görülmektedir.

    Romatoloji kliniklerinde, romatizmal teşhislerin ortalama yüzde yirmi beşini fibromiyalji oluşturmaktadır.2 Genel tıp açısından ise tüm hekimlerin tam ve teşhisleri genel olarak ele alındığında, fibromiyalji teşhis oranı yüzde iki ila beş arasındadır. Bu hastalık 20 yaşından önce başlayabilir, ancak bu nadir görülen bir durumdur. Hastalığın yaygınlaşması yaşa bağlıdır ve 70 ile 80 yaş arasında en üst düzeye ulaşır. Demek ki fibromiyalji, kronik seyreden ve öldürücü niteliği olmayan bir hastalıktır.

    KENDİNİ NASIL BELLİ EDER?
    1990 yılında yayınlanan teşhis kriterleri (ölçütleri), 550 hasta üzerinde yapılan ve araştırmacıların klinik belirtileri karşılaştırdığı bir araştırmanın sonucudur (F. Wolfe). Bu hastaların yansı fibromiyaljiden şikayetçi olup, diğer yansı başka romatizma hastalıklarından şikayetçi kişilerdi.
    Ağrılar
    Tanıyı koyabilmek için, iki ölçüt veya tıbbi deyimle iki kriter vardır:
    • Vücudu dörde bölünmüş olarak düşünürsek, her bir çeyreği tutan yaygın ağrı hissi (bedenin sağ taralında olduğu gibi sol tarafında ve alt tarafında olduğu gibi üst tarafında da hissedilen ağrılar) belirleyicidir. Bu ağrılar bazı hallerde belkemiği boyunca (aksiyel-eksensel ağrılar) da hissedilmelidir.
    • Özel ağrı noktalarının elle muayenesi3 (Resmen belirlenmiş 18 noktanın en azından 11 tanesinde elle muayene sırasında ağrı olmalıdır). Bu noktalar şunlardır:
    İsim:  fibromiyalji.jpg
Görüntüleme: 947
Büyüklük:  12.2 KB (Kilobyte)
    1- Art kafa kemiğinin altında, kafa altı kaslarının bağlandığı bölgenin altında kalan noktalar (oksipit altı).
    2- Alt boyun bölgesi (alt servikal bölge) C5 ile C7 arasındaki apofizler yani yatay kemik çıkıntıları.
    3- Köprücük kemikleri düzeyinde, üst sınırlarına yarı mesafede kalan bölgeler.
    4- Kürek kemiklerinin seviyesinde, omurilikteki kemik çıkıntılarının çevresinde.
    5- İkinci kaburga çiftinin göğüs kemiğine (stemum) bağ landığı noktalarda.
    6- Dış epikondil (eklem çıkıntısı) üzerindeki noktalar.
    7- Gluteus medius kasının (üst bacakla bel arasında kalan arka bölge kası) seviyesinde, leğen kemiğinin çukurunun arkasındaki noktalar.
    8- Trokanter majör kas kitlesinin civarında, piriformis kasının bağlandığı noktalar.
    9- Diz kaslarının önde rotül kemiğine bağlandığı noktalar.

    Bu noktaların bazıları çok hassas olup muayene sırasında 4 kg.’a yakın bir baskı ile dokunulduğunda acı verebilirler. Bu noktalara basıldığında hasta yüzünü buruşturur ve muayene edilen bölgeyi geri çeker.
    Bir kişiye fibromiyalji tanısı koyabilmek için, bu ağrılı noktaların en az 3 aydır acı veriyor olması gerekir.
    Bir başka sık rastlanan belirti ayak tabanlarında sertliktir.

    Eğer bu kriterlerin hepsi gerçekleşmiş ise, % 88,4’lük bir hassasiyet ve % 80,1 kesinlikle fibromiyalji teşhisi konulabilir.Fibromiyaljide, eklemlerin hareketliliğine yönelik bir sorun da vardır. Ağrı yoğunluğu ve şiddeti zaman içinde değişmeler gösterir «neak her zaman ağrı vardır ve asla tamamen kaybolmaz. Sabahlan, hava değişimlerinin çok olduğu dönemlerde, kaygı (anksiyete) ve stres durumlarında daha da şiddetlenirler.

    Fibromiyaljisi olan bir kişi bir an durup hareketsiz kaldığında, (örneğin sinemada, bir toplantıda veya bir yemek sofrasında), kasları sert ve ağrılıdır. Sabah yataktan kalkıp hareket haline geçmek acı verir zira kaslar aynı şekilde sertleşmiş ve ağrılı bir durumdadır.
    Ağrı noktalarının hassasiyeti yaşa, cinsiyete ve ırka göre değişiklikler gösterir:
    • Avrupalı beyaz ırka mensup kadınların, siyah veya İspanyol-Amerikan ırkı kadınlara göre daha fazla ağrı noktalan vardır.
    • Kadınlarda erkeklere göre daha çok sayıda özel ağrı bölgeleri bulunur.
    • özel ağrı noktalarının sayılan yaş ilerledikçe artarak 70 yaş civarında en üst düzeye ulaşır.5
    Diğer klinik belirtiler
    Bu hastalığın tanısına yönelik ortak kriterlerin haricinde de, ağrıya eklenen bazı diğer belirtiler de vardır. Bunları şöyle sıralayabiliriz:
    • Genel halsizlik, daha önce belirtilmiş ağrıların dışında eklem ağrıları,
    • Uyku bozuklukları: uykuya dalmakta güçlük ve gece boyunca sık sık uyanmak,
    • Sabah daha çok olmak üzere, gün boyunca da devam eden yorgunluk,
    • Genellikle kısa süren ve sabahlan hissedilen kas sertleşmeleri,
    • Baş ağrıları,
    • Âdet düzensizlikleri,
    • Kolit,
    • Herhangi bir uzuvda uyuşma veya şişkinlik hissi,
    • Ateş yükselmeleri,
    • Gözlerde kuruluk
    • Çeşitli ruhsal sorunlar: aşırı kaygı hali (anksiyete), depresyon,
    • Kollarda karıncalanma belirtileri,
    • İdrar yollarında hassasiyet
    Diğer klinik belirtilerin sıklığı kişiden kişiye değişiklik gösterir

    KİMLER BU HASTALIĞA YAKALANABİLİR?
    Ciddi araştırmaların sonuçlarına göre 3,7 milyon Amerikalı* 6 bu hastalıktan şikayetçidir, bu da fibromiyaljiyi romatoloji anabilim dalı çerçevesinde görülen ağrılı hastalıklar arasında ikinci sıraya yerleştirmektedir.Önceden romatoid poliartrit veya lupus gibi romatizmal bir hastalığı olan kişilerin fibromiyaljiye yakalanma riskleri, diğer normal kişilere göre daha yüksektir. Bu bilgiye dayanarak romatoid artrit ile fibromiyalji arasında bir ilişki olduğu düşünülmektedir ancak bu ilişki tarif edilememiştir. Genellikle birinci hastalıkta iyileşme sağlandığı zaman dahi fibromiyalji iyileşmeden kalmaktadır.

    Fibromiyaljinin kalıtımla geçtiğine dair hiçbir kanıt henüz bulunmamakla birlikte, sıklıkla aynı ailenin birden fazla üyesinde fibromiyalji hastalığına rastlanabilmektedir.Günümüzde fibromiyalji artık çocuklarda ve gençlerde de teşhis edilmektedir. Aslında, kas-iskelet sistemini tutan ağrılar, çocuklarda görülen romatizmal hastalıkların araştırılması esnasında en sık rastlanan bulgulardan biridir. Kliniklere başvuran gençler arasından % 25 ila 40’ı juvenil fibromiyaljisinin (gençlerde rastlanan iibromiyalji) kriterlerine tam uygunluk gösteren bulgulara sahiptirler. Bu durum ilk kez 1985 yılında tarif edilmiştir8, ancak çocuklar erişkinlere göre daha az sayıda ağrı noktalarına sahiptiler. Her zaman ACR’nin belirlediği tam kriterlerinin (ölçütlerinin) erişkinlere ait olduğunu akılda tutmak gerekir!
    Fibromiyalji hastası olan erişkinlerin % 28’i, şikayetlerinin başlangıcının ilk gençliklerine kadar uzandığını belirtmektedirler.

    Çocuklarda en sık rastlanan fibromiyalji belirtileri şunlardır:
    • Yaygın ağrılar,
    • Adale sertliği,
    • Sabah yorgunluğu,
    • Kronik baş ağrıları,
    • İritabl kolon sendromu,
    • Uyku bozuklukları.
    Bu çocuk hastalarda, geıi plana bakılacak olursa, parçalanmış bir aile yapısı, gizli depresyon ve gürültülü bir çevre sık rastlanan bir tablodur. Hastalık genellikle sonradan kronikleşen gribal bir rahatsızlıkla başlar, daha sonra uyku bozuklukları başgösterir. Bu çocukların bazıları okulda dikkatlerini toplamakta güçlük çekerler ve alerjilere yatkın olurlar. Uzmanların çoğu, bu tip çocukların eklemlerinde anormal bir gevşeklik de olduğunu bildirmişlerdir.

    FİBROMİYALJİ HASTALIĞINDA KARŞILAŞILAN BELİRTİLER
    Belirtiler
    • Özellikle sabahlan belirgin olan kas ağrıları ve sertlikleri
    • Yorgunluk
    • Uykusuzluk, uyku bölünmesi
    • Eklem ağrıları
    • Hava değişimine ve havadaki nem oranına bağlı olarak belirtilerin artması
    • Baş ağrıları
    • Bacaklarda karıncalanma
    • Uyuşmalar ve iğnelenme hissi
    • Hafıza zayıflığı
    • Bacaklarda kramplar
    • Konsantrasyon (dikkati yoğunlaştırma) güçlüğü
    • İrritabl Kolon
    • Sinirlilik, kaygı (anksiyete)
    • Depresyon

  2. #2
    Misafir
    Cok faydali aydinlatici bilgiler paylasiminiz icin tesekkur ederim bu hastalik hakkinda yeni gelismeleri yayinlari bekliyorum

  3. Hocam verdiğiniz bilgiler için teşekkürler, emeğinize sağlık.

+ Yorum / Mesaj Ekle

Konu Bilgileri

Users Browsing this Thread

Şu an 1 kullanıcı var. (0 üye ve 1 konuk)

Benzer Konular

  1. Beşinci Hastalık
    By DoktorMZ in forum Bulaşıcı Hastalıklar
    Cevaplar: 1
    Son Mesaj: 11.04.18, 11:43
  2. Kızamıkçık Nasıl Bir Hastalık?
    By DrNilay in forum Bulaşıcı Hastalıklar
    Cevaplar: 1
    Son Mesaj: 16.06.17, 10:16
  3. Reflü Nasıl Bir Hastalık?
    By gokhan in forum Reflü
    Cevaplar: 2
    Son Mesaj: 22.05.17, 11:58
  4. Fibromiyalji Nasıl Anlaşılır?
    By Özgür in forum Fibromiyalji Ve Tedavisi
    Cevaplar: 0
    Son Mesaj: 08.04.16, 14:58
  5. Hastalık Hastalığı (Hipokondriyasis)
    By DoktorMZ in forum Anksiyete Bozuklukları
    Cevaplar: 0
    Son Mesaj: 09.03.16, 15:12
Sitemizde yapılan paylaşımların sorumluluğu paylaşanlara aittir ve bu paylaşımlar bilgilendirme amaçlıdır. Doktorunuza danışmadan hareket etmeyiniz.